اولویت‌های فراموش شده در زنجیره سلامت و مراقبت

📝 اولویت‌های فراموش شده در زنجیره سلامت و مراقبت

در تحلیل ساختارهای سلامت، همواره بر تعامل ابعاد مختلف انسانی تأکید شده است؛ اما برای درک صحیح از جایگاه انسان در جامعه، باید ترتیب این ابعاد را بازبینی کنیم. رویکرد درست به سلامت، نباید صرفاً زیستی باشد، بلکه باید بر مبنای الگوی اجتماعی، روانی و زیستی¹ تعریف شود. در این نگاه، جامعه پیش‌نیاز سلامت فرد است.
‌
باید به سخنان راهبردی مرحوم دکتر محمدامین قانعی راد، استاد فرهیخته و رئیس انجمن علمی جامعه‌شناسی ایران، در مراسم اهدای جایزه کرسی یونسکو توجه کنیم. ایشان بر این اصل بنیادین تأکید داشتند که ابتدا جامعه باید به فکر فرد باشد و سپس فرد به فکر خود، این یک جابجایی پارادایمیک است؛ یعنی در نظام سلامت، اولویت اول را باید به سلامت اجتماعی داد.
‌
این دیدگاه در حوزه مراقبت² نیز سلسله‌مراتبی حیاتی را ترسیم می‌کند. در زنجیره بهبودی و صیانت از سلامت، اولویت اول باید مراقبت اجتماعی³ باشد؛ همان بستری که انسان در آن احساس تعلق، امنیت و حمایت می‌کند. در مرتبه دوم، خودمراقبتی⁴ قرار دارد که بر اساس آگاهی و اراده فردی شکل می‌گیرد و در نهایت و در مرتبه آخر، مراقبت پزشکی⁵ قرار دارد.
‌
بسیاری از شکست‌های نظام‌های بهداشتی ناشی از آن است که ما مراقبت پزشکی را در اولویت اول قرار داده‌ایم و مراقبت‌های اجتماعی را به حاشیه رانده‌ایم. در حالی که حقیقت این است که بدون زیرساخت‌های اجتماعی قوی و حمایت جامعه، هرگونه مداخله پزشکی تنها یک تسکین موقت خواهد بود و نه یک درمان پایدار، سلامت، پیش از آنکه یک موضوع بالینی باشد، یک موضوع اجتماعی است.
‌
✍️دکتر خلیل علی‌محمدزاده
۷ مهر ۱۴۰۵
‌

‌👇👇
‌
♻️ https://eitaa.com/Drkhalil
‌
♻️ https://ble.ir/DrkhalilAMZ

پانویس‌ها:

¹ Socio-Psycho-Biological
² Care
³ Social Care
⁴ Self-care
⁵ Medical Care